Bij de regering lijkt de huidige manier van projecten doen en prioriteren op slecht uitgevoerde Prince2. Agile principes zijn bij de overheid wel al in zwang, met name ‘scrum’ projectmanagement. Bij agile government ligt in ieder geval agile portfoliomanagement voor de hand, om activiteiten en projecten te prioriteren en in hun samenhang uit te voeren. De afweging tussen nieuwe en bestaande methoden moet per project genomen worden. Daarmee kan de overheid haar burgers en bedrijven de meeste toegevoegde waarde leveren voor de laagste mogelijke kosten. Tenslotte zou ‘evidence based’ normaal moeten zijn: beleid op basis van wetenschappelijke inzichten. Rapporten opzij schuiven omdat de uitkomsten niet bevallen moet moeilijker worden.

Huidige situatie

De huidige manier van projecten doen, prioriteren maar ook omgaan met gewijzigde situaties bij de overheid lijkt op slecht uitgevoerde Prince2. De problemen met de IT projecten zijn een goed voorbeeld. Kenmerk hiervan is ‘grote plannen maken en die uitvoeren’, en te laat nieuwe inzichten of gewijzigde situaties verwerken. Grote projecten moeten uitgevoerd blijven worden, maar de manier waarop kan natuurlijk beter.

Van klokkenluiders naar continue verbeteren

Na een zeer lange aanloop zijn er nu eindelijk betere constructies voor klokkenluiders. Die moeten voorlopig zeker blijven. De noodzaak van deze constructies laat alleen wel zien dat de houding in betrokken organisaties nog teveel intern gericht is (geen vuile was buiten) en dat continue verbeteren nog niet vanzelfsprekend is. (Dan is immers een klokkenluider niet nodig).

‘Evidence based’ is nu niet evident

Men zou denken dat inzichten uit wetenschappelijk onderzoek maar ook ‘evidence’ uit parlementaire enquetes e.d. een sterke positie hebben in de besluitvorming bij regering en parlement. Toch worden rapporten en aanbevelingen eenvoudig opzij geschoven; deels ten gunste van de ‘inzichten’ van lobbypartijen. Wij pleiten ervoor dat regering en parlement moeten verantwoorden waarom zij wat wel en wat niet van de aanbevelingen omzetten in beleid.

Agile, lean, appreciative enquiry

Agile principes zijn zeker bij de overheid in zwang. Methoden als ‘scrum’ voor projectmanagement en ‘lean’ voor procesverbetering worden steeds vaker toegepast. Er komt ook meer aandacht voor best practices en continue verbetering, in plaats van het focussen op fouten. Ook methoden als ‘appreciative enquiry’ doen opgeld.

Agile government

Bij agile government ligt in ieder geval agile portfoliomanagement voor de hand, om activiteiten en projecten te prioriteren en in hun samenhang uit te voeren. Dit is ook precies wat nodig lijkt bij het huidige energiebeleid, volgens de aanbevelingen van de Rekenkamer.

Het kan agile zijn om voor Prince2 te kiezen

Het is overigens een valkuil om te denken dat alle nieuwe methoden de oude methoden moeten vervangen. Los van de theoretische en praktische voordelen kost elke verandering ook geld en aandacht. Er zijn allerlei situaties die niet optimaal zijn, maar waarin er geen business case is voor een grootscheepse verandering. Ook zijn veel van de nieuwe methoden en theorieën nog niet goed bewezen, en al helemaal niet per sector. Wat in de IT werkt, hoeft in de overheid niet te werken etc. Voor een complexe nieuwe IT oplossing kies je een andere aanpak dan een eenvoudige oplossing in een streng gereguleerde omgeving.

Deltaplannen plannen

Bij het opstellen en uitvoeren van het Deltaplan Nederland Duurzaam en Deltaplan Nederland Digitaal zullen wij zoveel mogelijk vanaf het begin pragmatisch toepassen wat werkt. Geen modegrillen, en ook niet vanzelfsprekend bestaande methoden. En natuurlijk altijd op basis van onze principes: samenwerken en transparantie.

NB: dit hoofdstuk moet nog worden verbeterd en aangevuld. Kunt u hieraan bijdragen? Mail ons dan naar info@partijbontekoe.nl.